Dochody z pracy na statkach a ewentualna kontrola podatkowa

Zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych – „osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy)”.

Co kluczowe, „za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:

1. posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub
2. przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym”.

To, że spędza Pan w Polsce poniżej 183 dni, jest zatem bez znaczenia, o ile w Polsce ma Pan centrum interesów osobistych. Jeśli w Polsce znajduje się Pańskie centrum interesów osobistych, w Polsce posiada Pan nieograniczony obowiązek podatkowy.

„Osoby fizyczne, jeżeli nie mają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miejsca zamieszkania, podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów (przychodów) osiąganych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (ograniczony obowiązek podatkowy)”.

Jeśli nie ma Pan w Polsce miejsca zamieszkania, kolokwialnie mówiąc – nie ma Pan problemu, bowiem może Pan nabyć nieruchomość i w razie ewentualnej kontroli wskazać jako źródło dochodów stosunek pracy w Norwegii – oczywiście wymaga to uprzedniego złożenia NIP-3 w Polsce i wskazania miejsca zamieszkania na terytorium Norwegi.

Jeśli jednak ma Pan miejsce zamieszkania w Polsce, sytuacja wygląda zupełnie inaczej.

Wyżej wymienione zasady stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

Konwencja między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu (oraz Protokół do tej Konwencji), podpisana w Warszawie dnia 9 września 2009 r. (Dz. U. z dnia 23 lipca 2010 r.), w art. 14 dotyczącym dochodów z pracy najemnej stanowi, że co do zasady:

1. wynagrodzenia, pensje oraz inne podobne świadczenia uzyskane przez osobę mającą miejsce zamieszkania w Polsce w związku z wykonywaniem pracy najemnej podlegają opodatkowaniu tylko w tym Polsce, chyba że praca wykonywana jest w Norwegii. Jeżeli praca jest tam wykonywana, to otrzymane za nią wynagrodzenie może być opodatkowane w Norwegii, lecz
2. wynagrodzenie, pensja lub inne podobne świadczenie uzyskane przez osobę mającą miejsce zamieszkania w Polsce w związku z wykonywaniem pracy najemnej w Norwegii podlega opodatkowaniu tylko w Polsce, jeżeli:

    

   1. „odbiorca wynagrodzenia przebywa w Norwegii przez okres lub okresy nieprzekraczające łącznie 183 dni w każdym dwunastomiesięcznym okresie rozpoczynającym się lub kończącym w danym roku podatkowym; i
   2. wynagrodzenie jest wypłacane przez pracodawcę lub w imieniu pracodawcy, który nie posiada miejsca zamieszkania lub siedziby w Norwegii; i
   3. wynagrodzenie nie jest ponoszone przez zakład, który pracodawca posiada w Norwegii; i
   4. praca najemna nie stanowi przypadku wynajmowania siły roboczej”.

Bez względu na wymienione zasady, wynagrodzenie uzyskane w związku z wykonywaniem pracy najemnej na pokładzie statku morskiego eksploatowanego w transporcie międzynarodowym przez przedsiębiorstwo Norwegii, może być opodatkowane w Norwegii. Jeżeli jednak wynagrodzenie zostało uzyskane w związku z wykonywaniem pracy najemnej na pokładzie statku morskiego zarejestrowanego w Norweskim Międzynarodowym Rejestrze Statków (N.I.S.), wynagrodzenie to podlega opodatkowaniu tylko w tym Umawiającym się Państwie, w którym odbiorca wynagrodzenia ma miejsce zamieszkania.

Unika się podwójnego opodatkowania w przypadku Polski w taki sposób, że jeżeli osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce osiąga dochód z pracy najemnej (z art. 14), który zgodnie z postanowieniami niniejszej Konwencji może być opodatkowany w Norwegii, Polska zwolni taki dochód z opodatkowania – Polska może jednak przy obliczaniu kwoty podatku od pozostałego dochodu lub zysków majątkowych takiej osoby uwzględnić zwolniony dochód.