Opublikowane: 28.07.2009

Autor: Aleksander Słysz

Dziedziczenie praw do wkładu mieszkaniowego w spółdzielni mieszkaniowej

Autor wyjaśnia, czym jest i jak jest opodatkowane dziedziczenie praw do wkładu mieszkaniowego w spółdzielni mieszkaniowej.

Spadkobiercy często mają wątpliwości, czy dziedziczeniu podlega lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. Wskazują, iż zgodnie z postanowieniami przepisów art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn z dnia 28 lipca 1983 r. (Dz. U. 2004 r. Nr 142, poz. 1514 ze zm.) – podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a zgodnie z art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.) prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów tego kodeksu. Uznają więc, iż lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego jest jednym z praw, o których mowa w art. 922 K.c.

Sprawę wyjaśnia art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.), który stanowi, iż: „Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego jest niezbywalne, nie przechodzi na spadkobierców i nie podlega egzekucji.”

Skoro mieszkania lokatorskiego nie można odziedziczyć, nie ma przedmiotu podatku od spadków i darowizn, nie ma przedmiotu opodatkowania, zatem podatek nie występuje.

Zgodnie z art. 14 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, z chwilą śmierci jednego z małżonków spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, które przysługiwało im obojgu, przypada drugiemu z nich. Małżonek ten, jeżeli nie jest członkiem spółdzielni, powinien w terminie jednego roku od dnia śmierci współmałżonka złożyć deklarację członkowską. Małżonkowi zmarłego członka spółdzielni przysługuje roszczenie o przyjęcie w poczet członków spółdzielni. Powyższe nie narusza uprawnień spadkobierców do dziedziczenia wkładu.

Zatem nie jest do końca prawdą, że nie istnieje przedmiot opodatkowania, gdyż dziedziczeniu podlega wkład mieszkaniowy.

Obecnie dziedziczenie wkładu mieszkaniowego – dla spadków nabytych od 1 stycznia 2007 roku – może korzystać z dwóch zwolnień przewidzianych w ustawie o podatku od spadków i darowizn:

• Zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 1 – zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku (warto pamiętać, iż obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadku, gdy wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty 9637 zł.
• Zgodnie z art. 4 ust 1 pkt 5a – zwalnia się od podatku nabycie w drodze dziedziczenia praw do wkładu mieszkaniowego w spółdzielni mieszkaniowej przez osobę zaliczoną do I lub II grupy podatkowej, jeżeli spełnia warunki określone w art. 16 ust. 2 pkt 2-5 oraz spółdzielcze prawo do tego lokalu będzie przysługiwało nabywcy wkładu przez okres co najmniej 5 lat od dnia jego ustanowienia; warunek ten uważa się za zachowany także w przypadku przeniesienia przez spółdzielnię własności tego lokalu na nabywcę.

Warunki, o których mowa w art. 16 ust. 2 pkt 2-5, to wskazanie, iż omawiana ulga przysługuje osobom, które łącznie spełniają następujące wymogi:

Lubię To!

Oceń przydatność tekstu: Ocena przydatności tekstu: Oceń zrozumienie tekstu: Ocena zrozumienia tekstu:

poleć artykuł znajomemu     wersja do druku