|
Opublikowane: 04.12.2000
1. Wynik kontroli, który nie wykraczając poza granice...
Sygnatura: FPS 13/00
1. Wynik kontroli, który nie wykraczając poza granice ukształtowane przepisami art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. Nr 100, poz. 442 ze zm.), wskazuje wyłącznie określone uchybienia oraz dokonuje ustaleń faktycznych, a tym samym nie dotyczy przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia bądź obowiązku wynikających z przepisów prawa, nie podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. 2. Akt noszący nazwę "wynik kontroli", wskazujący uchybienia w samoobliczeniu podatku oraz nieprawidłowości w zakresie rekonstrukcji podstawy opodatkowania, który został wydany zamiast decyzji podatkowej, może stać się - po wyczerpaniu środka odwoławczego - przedmiotem skargi do tego Sądu, jako stanowiący w swej istocie decyzję podatkową.
Wybrane Opinie Klientów
Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Żadna opinia nie wyrazi mojej wdzięczności dla zespołu ePorady. Moja sprawa wydawała mi się tak skomplikowana, że nie do rozwiązania. Nie wiedziałem, od której strony ją zacząć. Szperając w internecie, natrafiłem na ePorady i okazało się, że moją sprawę można zacząć od strony, której absolutnie bym się nie spodziewał.
Jestem bardzo zadowolony z obrotu sprawy, która mnie dotyczy. Z tak znikomych danych, które przekazałem, otrzymałem pismo tak profesjonalnie napisane, jakby zespół ePorady był moim bardzo dobrym znajomym i znał mój problem tak dobrze jak ja. Dziękuję bardzo i będę polecał wszystkim korzystanie z waszych usług.
Pozdrawiam i do miłego, Henryk
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Widziałem już wiele pozwów, ale sporządzony przez prawnika z eporady24.pl jest prawdziwym majstersztykiem i wyrazem profesjonalizmu. Jasno, konkretnie, przy minimum słów, maksimum treści. Do tego relacja jakości do ceny również znajduje swoje uzasadnienie. Z pełnym przekonaniem wygranej sprawy zanoszę pozew do sądu. Nikomu nie należy życzyć sądowych spraw, ale gdyby zaszła potrzeba, z pełnym przekonaniem mogę polecić eporady24.pl.
Jacek
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek
Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim” w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!
Stały klient Tomasz.
Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.
Iwona
Wspaniały serwis, wspaniali prawnicy. Szybka odpowiedź na pytanie i, co najważniejsze, wyczerpująca odpowiedź. Prawnicy są wspaniali, dostałam bardzo przejrzystą odpowiedź, zawierającą ważne szczegóły. Pani prawnik dokładnie doradziła mi, co mam robić, jak działać, jakie mam możliwości, co mam uwzględnić, pisząc wniosek, z jakiego paragrafu i co dla mnie ważne – napisała także od siebie, co najlepiej wypisać i na co zwracać uwagę. Gorąco polecam.
Agnieszka
Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.
Anna
Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.
Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.
Dziękuję za fachową poradę – bardzo mnie uspokoiła. Pani sędzia podczas rozprawy, uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, również powołała się na cytowane przez Pana artykuły. Pozdrowienia dla Pana Lenowieckiego – od dziś polecam wszystkim EPORADY24.
Danuta
Fachowa porada bardzo dokładnie opisana szybko na temat miałem uczucie że rozmawiam z prawnikiem w cztery oczy - gorąco polecam.
Maciej
Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!
Tomasz
Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!
Małgosia
Dziękuję za jasną, rzeczową i bardzo szybką odpowiedź. Dzięki waszej pomocy sprawę w sądzie wygrałam. Wszystkim będę polecać Wasz portal eporady24.
Joanna
Serdecznie dziękuję prawnikom tego portalu za pomoc. Odpowiedzi były naprawdę rzetelne i, co ważne, udzielane bardzo szybko. Wiem, „na czym stoję”. Wiedzy nigdy za wiele, w kancelarii bywało, że po opisaniu swojego problemu dowiadywałem się jedynie, że sprawa jest ciekawa i trudna, traciłem czas, pieniądze i wiedziałem tyle, co wiedziałem. W przypadku tego portalu tak się nie da – jest pytanie i jest wyczerpująca odpowiedź. Osobiście jestem bardzo zadowolony z porady.
Roman
BARDZO POLECAM. Sprawa z którą się zwróciłem wydawała się bez wyjścia. Wplątałem się w bardzo skomplikowany "układ" współpracy z dużym producentem materiałów budowlanych. Sądziłem, że mając gwarancję + aprobaty + deklaracje + faktury i wykonując usługi na wysokim poziomie mogę spać spokojnie. Myliłem się. Realia okazały się bardzo brutalne. Byłem załamany - wszystkie próby zainteresowania różnych instytucji były nieskuteczne. Pani Eliza wskazała mi sposób i czynnie POMOGŁA w jego wprowadzeniu. Wiem, że do ostatecznego rozstrzygnięcia minie jeszcze sporo czasu. Sprawa jest naprawdę bardzo trudna. Odzyskałem jednak wiarę w siebie i ludzi. Kontakt bardzo dobry - o wiele lepszy od kontaktów z innymi prawnikami. Jeszcze raz gorąco POLECAM.
Zbyszek.
Panie, Panowie, nie marnujcie czasu na przeszukiwanie internetu i poszukiwanie właściwych rozwiązań co do waszych prywatnych spraw. Napiszcie zapytanie do „eporady24”, a szybko, konkretnie i na temat dostaniecie odpowiedź... Za niewielką opłatą uzyskałem nie „odpowiedź”, lecz „odpowiedzi”, bo było ich kilka i jestem w pełni usatysfakcjonowany.
Pozdrawiam serdecznie, Jarek
Jeżeli w poradach rozdawaliby Oskary, na pewno bym wysłał nominację do Oskara na eporady24.
Pozdrawiam, Piotr
Dziękuję bardzo za rzetelną i wyczerpującą odpowiedź. Od jakiegoś czasu słyszałam różne sprzeczne opinie dotyczące mojego problemu i szczerze mówiąc, nie bardzo wiedziałam, do kogo się zwrócić, by uzyskać potrzebne informacje. W stosownym urzędzie nie dowiedziałam się niestety niczego konkretnego, a korzystanie z drogich usług biur doradczych nie wchodziło w grę. Państwa konkurencja w internecie wyceniła mój problem drożej. Pan Aleksander Słysz dokładnie przeanalizował moje pytania i rozwiał wątpliwości. Teraz wiem, jakie powinnam podjąć kroki w najbliższej przyszłości. Przyznam się, że obawiałam się krótkiej, lakonicznej odpowiedzi, niekoniecznie adekwatnej do wpłaconej kwoty, ale jestem pozytywnie zaskoczona. Duży plus za możliwość zadawania pytań dodatkowych.
Dziękuję i pozdrawiam cały zespół, Roksana
Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.
Krzysztof
Postanowieniem z 31.08.2000 r., sygn. I SA/Łd 1670/99, Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi po rozpoznaniu na rozprawie sprawy ze skargi Anity S. na wynik kontroli inspektora kontroli skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Łodzi Ośrodek Zamiejscowy w Piotrkowie Trybunalskim z 30.11.1999 r., w przedmiocie podstaw opodatkowania roku podatkowego 1996, na podstawie art. 49 ust. 2 ustawy z 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), wystąpił do Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego o wyjaśnienie przez skład siedmiu sędziów przedstawionej wyżej wątpliwości prawnej. Wątpliwość prawna przedstawiona składowi siedmiu sędziów wyłoniła się na tle następującego stanu faktycznego: W dniu 30.11.1999 r. inspektor kontroli skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Łodzi Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wydał w stosunku do Anity S. wynik kontroli. Wynik ten, jako podstawę prawną, powołał art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej. Wskazał on wyłącznie określone, odnoszące się do podatniczki, uchybienia w samoobliczeniu podatku oraz elementy podstawy opodatkowania roku podatkowego 1996. W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, o którym mowa wcześniej, zauważono, iż inspektor przedstawił i ocenił - wadliwe i prawidłowe jego zdaniem - koszty uzyskania przychodu, przychody i dochód, stwierdzając nierzetelność ksiąg rachunkowych, a także wpłaty na rzecz kontrolowanej działalności gospodarczej "z nieznanych źródeł". Skonstatował on, że wynik kontroli wykorzystany zostanie przy kontroli zeznania podatkowego za 1996 r. W akcie tym zamieszczono pouczenie o prawie zaskarżenia go do sądu administracyjnego, z powołaniem przepisów art. 16 ust. 1 pkt 4 i art. 34 ust. 3 ustawy z 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia zaistniałego - według skarżącej - naruszenia prawa, zgodnie z udzielonym jej w wyniku kontroli pouczeniem, wniosła ona skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca zarzuciła wynikowi naruszenie prawa, które, w ocenie strony, skutkować powinno stwierdzeniem nieważności kwestionowanego aktu. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej odrzucenie lub oddalenie. Stwierdzono w niej, że elementy podatkowego stanu faktycznego, będącego przedmiotem badania, ustalone i ocenione zostały prawidłowo; jeżeli nawet doszło do (pewnych) uchybień prawnych, to nie miało to wpływu na merytoryczną treść skarżonego aktu. Podniesiono ponadto, że wynik kontroli oraz poprzedzające i uzasadniające jego wydanie postępowanie mają wyłącznie cel i walor dowodowy; skarżąca będzie mogła z nimi, na drodze prawnej, polemizować w przyszłym postępowaniu wymiarowym. Kwestionowany wynik kontroli nie podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego, jako że nie stwierdza uprawnień lub obowiązków strony - podatnika w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy z 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Niezależnie od tego, merytorycznie prawidłowo wypowiada się on odnośnie do kontrolowanego podatkowego stanu faktycznego. Przedstawiając wątpliwość prawną, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż w budzącej kontrowersje kwestii dopuszczalności skargi sądowoadministracyjnej na wynik kontroli można prezentować dwojakiego rodzaju argumentację: 1. Wyrokiem z 3.02.2000 r., sygn. I SA/Po 3074/98, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wynik kontroli (skarbowej), której przedmiotem była rzetelność deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowość ustalenia dochodu z działalności gospodarczej. Wynik ten stwierdzał ponadto, że ustalenie zobowiązania podatkowego nastąpi w odrębnym postępowaniu kontrolnym. Uchylając zaskarżony wynik, Sąd przesądził pozytywnie o prawie wniesienia nań skargi sądowoadministracyjnej. Obszerne uzasadnienie wyroku wskazuje, że (wynikające z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z prawa międzynarodowego) prawo obywatela do sądu realizowane powinno być odnośnie do każdego postępowania prawnego z zakresu wykonywania administracji publicznej. W uzasadnieniu postanowienia, w którym sformułowano wątpliwość prawną, zwrócono uwagę, że przepis art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy z 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym określa właściwość rzeczową Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiotowym odniesieniu do aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, które dotyczą przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ustalenia i oceny inspektora kontroli skarbowej co do wadliwości w samoobliczaniu podatku oraz elementów podstaw opodatkowania dotyczą (jak zasygnalizowano) stwierdzenia praw i obowiązków podatnika wynikających z przepisów prawa podatkowego. Zdaniem składu orzekającego, który przedstawił analizowaną wątpliwość prawną, zaskarżony wynik narusza art. 24 ust. 2 ustawy o kontroli skarbowej. Nie jest on decyzją podatkową w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, choć przedmiotu decyzji podatkowych dotyczy. Nie jest on przy tym zgodny z wymaganiami art. 24 ust. 2 pkt 2, albowiem stwierdza nieprawidłowości w przedmiocie innym, aniżeli prawnie znaczący dla tego przepisu. Tę część wywodów zakończono spostrzeżeniem, że aby Naczelny Sąd Administracyjny mógł, ze skutkiem prawnym, ocenić prawidłowość zastosowania przywołanego za podstawę prawną przepisu prawa, wstępnym i podstawowym warunkiem jest rozstrzygnięcie, czy na wyniki kontroli wydane w trybie art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej przysługuje skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Odnosząc się do tej kwestii, powołano tezę ujętą w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7.12.1998 r., sygn. FPS 18/98 (ONSA, 1999, z. 2, poz. 43), w myśl której wydanie wyniku kontroli skarbowej wskazujące nieprawidłowości na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej jest czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Podlega on w związku z tym kontroli sądu administracyjnego. Jeśliby uznać, że rozważany wynik kontroli nie został wydany na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej, jako że narusza ten przepis, jak również i przepis art. 24 ust. 2 pkt 1, i na tej podstawie odrzucić skargę jako niedopuszczalną, poza kontrolą sądu administracyjnego pozostałby akt: - wydany przez organ administracji publicznej,
- bez podstawy prawnej,
- dotyczący stwierdzenia praw i obowiązków obywatela wynikających z przepisów prawa.
Wzmiankowana okoliczność przemawia - w ocenie składu orzekającego - za zastosowaniem w rozpatrywanej sprawie generalnej tezy uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego. Za wykładnią prawa potwierdzającą dopuszczalność skargi sądowo-administracyjnej na tego rodzaju, jak rozważany, wynik kontroli przemawiają także (stanowiące konkretyzację zasad konstytucyjnego państwa prawa) cele w postaci dążenia do: praworządności działań organów władzy wykonawczej, wyeliminowania z obrotu prawnego aktów naruszających prawo, prawa do obiektywnej oceny i rozstrzygnięcia niezawisłego sądu. 2. W uzasadnieniu postanowienia, w którym przedstawiono wątpliwość prawną, przytoczono też postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28.06.2000 r. wydane w sprawie o sygn. I SA/Łd 219/00 (przywołujące także wcześniejsze postanowienie Sądu z 14.01.2000 r., sygn. I SA/Gd 1938/99). W orzeczeniu tym Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił, jako niedopuszczalną, skargę wniesioną na analogiczny jak w sprawie niniejszej, wynik kontroli wydany na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej, który ograniczał się wyłącznie do wskazania i oceny uchybień w samoobliczeniu podatku oraz poszczególnych elementów podstawy opodatkowania. Rozstrzygając w powyższy sposób sprawę, Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby wynik kontroli skarbowej, jako naruszający zasadniczo art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej, był aktem wydanym na tej podstawie prawnej. Powodem wydania orzeczenia o odrzuceniu skargi była ocena prawna Sądu, że badany akt i jego ustalenia nie skutkują (jeszcze) w zakresie obowiązku podatkowego strony oraz nie wskazują na potrzebę lub obowiązek podjęcia jakichkolwiek działań kontrolowanych podatników. W tym stanie rzeczy, zaskarżonego wyniku kontroli nie uznano za akt, o którym stanowi art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, albowiem nie dotyczył on stwierdzenia uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zaprezentowany pogląd wsparto również argumentem, że materiał dowodowy, prawidłowość i poprawność postępowania kontrolnego, ustalenia i oceny wyniku kontroli badane i weryfikowane mogą być w postępowaniu podatkowym. Osąd Naczelnego Sądu Administracyjnego przed wszczęciem i przeprowadzeniem tego postępowania byłby zbędny i przedwczesny. W uzasadnieniu postanowienia z 28.06.2000 r., sygn. I SA/Łd 219/00, podkreślono też, że skarżący nie miał interesu prawnego (art. 33 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sadzie Administracyjnym) uprawniającego do wniesienia skargi sądowoadministracyjnej na kwestionowany wynik kontroli, gdyż: - akt ów nie rozstrzygał o prawach i/lub obowiązkach wynikających z przepisów prawa w sposób władczy i wiążący dla podatnika i wobec przyszłego postępowania podatkowego,
- prawa podatnika - obywatela będą chronione w przyszłym postępowaniu podatkowym, a w konsekwencji - także postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Nie omieszkano dodać, że przywołana uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7.12.1998 r. podjęta została w innej sytuacji procesowej i w odmiennym stanie faktycznym, "a mimo generalności tezy tej uchwały z jej uzasadnienia wynika, że Sąd nie rozważał wszystkich typów wyników kontroli, a w szczególności takiego, który ogranicza się wyłącznie do wskazania określonych uchybień w samoobliczeniu podatku oraz elementów podstawy opodatkowania". W końcowej części uzasadnienia postanowienia z 31.08.2000 r., sygn. I SA/Łd 1670/99, zwrócono uwagę, że uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego jest nie tylko konieczna dla rozstrzygnięcia sprawy zawisłej w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Zdaniem składu orzekającego, oddziaływać ona będzie na prawidłowość i jednolitość praktyki działania organów kontroli skarbowej, jak też będzie miała wpływ na świadomość prawną i bezpieczeństwo prawne podmiotów, wobec których wykonywane są czynności kontroli skarbowej. Wobec zaistniałych rozbieżności w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego uznano, iż niezbędne jest wyjaśnienie zgłoszonych wątpliwości prawnych w trybie art. 49 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. W rezultacie analizy uregulowań wprowadzonych przepisami art. 24-28 i art. 31 ustawy o kontroli skarbowej oraz art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, wspartej oceną okoliczności sprawy, na tle której wyłoniła się rozpatrywana wątpliwość prawna, nawiązując do powołanej już uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7.12.1998 r., sygn. FPS 18/98, skład siedmiu sędziów tego Sądu zważył, co następuje: Stosownie do art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej, inspektor kontroli skarbowej wydaje wynik kontroli, gdy przeprowadzone ustalenia dotyczą nieprawidłowości innych niż wymienione w pkt 1 lub gdy nieprawidłowości nie stwierdzono. Oznacza to, że treścią takiego wyniku mogą być wskazania jedynie takich nieprawidłowości, które nie są związane z ustaleniami dotyczącymi podatków i innych należności budżetowych. W przypadku tego ostatniego rodzaju ustaleń, inspektor obowiązany jest wydać decyzję podlegającą kontroli instancyjnej przez wniesienie odwołania do właściwej izby skarbowej. Nie może być wątpliwości co do tego, że wydanie wyniku kontroli w rozumieniu ustawy stanowi czynność z zakresu administracji publicznej (obszernie wypowiedział się w tej materii Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 7.12.1998 r., sygn. FPS 18/98). Uznanie dopuszczalności złożenia skargi do sądu administracyjnego na tę odmianę czynności musi wszakże łączyć się z ustaleniem, że dotyczy ona (zgodnie z przepisem art. 16 ust. 1 pkt 4 in fine ustawy o Naczelnym Sadzie Administracyjnym) "przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa". Sformułowanie to budzi - ze względu na swą nieostrość - zastrzeżenia podnoszone tak w orzecznictwie sądowym, jak i w literaturze przedmiotu. Kwestią bezsporną jest jednak to, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego na wynik kontroli uzależnione jest od spełnienia przesłanki w postaci stwierdzenia w nim lub uznania - w związku z wytknięciem określonej kategorii nieprawidłowości - odnoszącego się do konkretnego podmiotu obowiązku wynikającego z "przepisów prawa". W glosie W. Czerwińskiego do powołanej uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego jednoznacznie opowiedziano się za tezą, iż powinny to być przepisy prawa materialnego, bowiem "tylko prawo materialne może przyznać, stwierdzić albo uznać uprawnienie lub obowiązek" (Orzecznictwo Sądów Polskich, 2000, nr 6, poz. 84). Co do zasady Naczelny Sąd Administracyjny podziela ten pogląd, podtrzymując zaś stanowisko zaprezentowane w uchwale składu siedmiu sędziów z 7.12.1998 r., sygn. FPS 18/98, za wymagającą podkreślenia uznaje okoliczność poddania czynności inspektora określonym rygorom procesowym. Wynik kontroli powinien zawierać końcowe wskazania i wnioski w zakresie wytyczonym przepisem art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej oraz termin usunięcia wytkniętych nieprawidłowości. Z wymaganiami tymi koresponduje obowiązek kontrolowanego podmiotu poinformowania organu kontroli skarbowej o sposobie usunięcia wspomnianych nieprawidłowości (art. 27 ust. 1 pkt 6 i 7 oraz ust. 3 ustawy o kontroli skarbowej). Odnosząc się zatem do wątpliwości prawnej przedstawionej w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 31.08.2000 r., sygn. I SA/Łd 1670/99, należy przyjąć, że wynik kontroli, który - nie wykraczając poza granice ukształtowane przepisem art. 24 ust 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej - wskazuje wyłącznie określone uchybienia oraz dokonuje ustaleń faktycznych, a tym samym nie dotyczy przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia bądź obowiązku wynikających z przepisów prawa, nie podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zawiera on tylko ustalenia, które same w sobie nie kreują nowej sytuacji prawnej (nie są sprzężone z dyspozycjami dotyczącymi sfery praw i obowiązków kontrolowanego). Adresat takiego wyniku może bronić swojego interesu w innym postępowaniu, w którym mogłyby zostać wykorzystane zawarte w tym akcie ustalenia. Podjęte w następstwie przeprowadzenia owego postępowania rozstrzygnięcie (decyzja podatkowa) jest oczywiście - na ogólnych zasadach - objęte kontrolą Naczelnego Sądu Administracyjnego. Drogę do jej uruchomienia otwiera wyczerpanie administracyjnego toku instancji. W niczym nie doznaje więc uszczerbku uregulowanie przepisem art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz przepisami ratyfikowanych przez Polskę aktów prawa międzynarodowego prawo jednostki do sądu. Odrębnym, pominiętym w rozważaniach składu orzekającego, który zgłosił rozpatrywaną wątpliwość prawną, zagadnieniem jest to, czy akt opatrzony nazwą "wynik kontroli", wydany niezgodnie z wymaganiami art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej przez objęcie jego wskazaniami materii decyzyjnej (zastrzeżonej dla decyzji inspektora kontroli skarbowej), może w ogóle być kwalifikowany jako wynik kontroli w znaczeniu ustawowym. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego od lat respektowana jest zasada, iż nie nazwa, lecz treść (zawartość aktu) przesądza o prawnym charakterze podjętej czynności (zob. zwłaszcza B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1998, s. 16 oraz Z. Kmieciak, Postępowanie administracyjne w świetle standardów europejskich, Warszawa 1997, s. 95-97). Skoro tak, nic nie stoi na przeszkodzie temu, aby w sytuacji nadania wyrażonemu w sprawie stanowisku nieodpowiedniej formy, uwzględnić jego rzeczywisty charakter, z wszystkimi płynącymi z tego faktu konsekwencjami. Konstatacja ta pozwala na sformułowanie tezy, iż wynik kontroli wskazujący uchybienia w samoobliczeniu podatku oraz nieprawidłowości w zakresie rekonstrukcji podstawy opodatkowania, który został wydany zamiast decyzji, może się stać - po wyczerpaniu środka odwoławczego - przedmiotem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego jako stanowiący w swej istocie decyzję. Przedstawione rozważania w niczym nie podważają argumentacji, którą posłużono się rozstrzygając wątpliwości prawne w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7.12.1998 r., sygn. FPS 18/98. Odnoszą się one jedynie do innego aspektu problemu będącego przedmiotem wcześniejszych ustaleń Sądu. W tym stanie rzeczy skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, działając na podstawie art. 49 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, podjął uchwałę jak w sentencji.
Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>
|