Jak rozliczyć darowiznę i sprzedaż auta

Zgłoszenie darowizny do US

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn w przypadku I grupy podatkowej kwota wolna od podatku wynosi 36 120 zł. Z ust. 2 wynika natomiast, że kwota wolna obejmuje ostatnie nabycie i okres 5 lat poprzedzających ten rok.

Jednocześnie zgodnie z art. 4a ust. 1 ww. ustawy zwalnia się w całości nabycie w drodze darowizny przez członków najbliższej rodziny jeżeli osoba obdarowana zgłosi fakt otrzymania darowizny w terminie 6 miesięcy do US na druku SD-Z2. W myśl art. 4a ust. 3 ustawy jeżeli nie dokonano zgłoszenia SD-Z2 w terminie ustawowym, stosujemy ogólne zasady opodatkowania przewidziane dla I grupy podatkowej.

W rezultacie jeżeli darowizny pieniężna została zgłoszona do US na druku SD-Z2, to jej wartość nie wlicza się do limitu 36 120 zł. To oznacza, że cała kwota limitu może być wykorzystana przy zgłoszeniu darowizny samochodu, a opodatkowaniu będzie podlegać jedynie nadwyżka ponad tą kwotę wolną. Z uwagi na fakt iż upłynęło 6 miesięcy od darowizny obecnie należy złożyć druk SD-3 na podstawie którego naczelnik US wyda decyzję ustalającą kwotę podatku do zapłaty (w decyzji uwzględni kwotę wolną). Termin płatności podatku to 14 dni od dnia odebrania decyzji i dopiero po tym terminie zaczynają biec odsetki od zaległości.

Podatek dochodowy

Jeżeli chodzi o podatek PIT, to zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy PIT opodatkowaniu podlega odpłatne zbycie rzeczy ruchomych dokonane przed upływem pół roku licząc od końca miesiąca nabycia. Zgodnie z art. 24 ust. 6 ustawy PIT  dochodem z odpłatnego zbycia rzeczy określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d, jeżeli przychód z odpłatnego zbycia nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej, jest różnica pomiędzy przychodem uzyskanym z odpłatnego zbycia rzeczy a kosztem ich nabycia, zmniejszona o wartość nakładów poczynionych w czasie posiadania rzeczy.

Kosztem nabycia jest wydatek faktycznie poniesiony na zakup rzeczy, czyli pewna wartość ekonomiczna którą nabywca musi zapłacić (ponieść). Natomiast darowizna jest czynnością prawną nieodpłatną – osoba obdarowana nic nie płaci darczyńcy w związku z czym trudno przyjąć, że ponosi jakikolwiek koszt nabycia. Ponadto z art. 24 ust. 6 ustawy PIT nie wynika aby kosztem podatkowym była wartość rynkowa pojazdu. Sama wartość rynkowa pojazdu nie może obniżać przychodu ze sprzedaży i w tym zakresie nie możemy się zgodzić ze stanowiskiem, że powstała strata podatkowa. Powstał dochód do opodatkowania który należy rozliczyć w deklaracji PIT-36 składanej w terminie do 30.04.2025 r. na zasadach ogólnych jako odpłatne zbycie rzeczy.

Powyższe potwierdza orzecznictwo sądowe. Wyrok WSA w Gdańsku z dnia 09.03.2021 r., sygn. akt I SA/Gd 1035/20: „Do kosztów uzyskania przychodów ze sprzedaży samochodu podatnik ma prawo zaliczyć wszystkie realnie poniesione nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy, o ile zostały one prawidłowo udokumentowane”.

Wyrok WSA w Gdańsku z dnia 29.05.2012 r., sygn. akt I SA/Gd 13/12: „Za koszt nabycia w rozumieniu art. 24 ust. 6 u.p.d.o.f. należy uznać tylko takie wydatki, które są ponoszone na zakup danej rzeczy (cenę nabycia) wraz ze wszystkimi kosztami niezbędnymi dla przeniesienia jej własności (opłaty notarialne). Istotą tej regulacji jest bowiem ścisłe powiązanie wydatków poniesionych na zakup rzeczy ruchomej z czynnością prawną skutkującą przeniesieniem jej własności”.

Ponadto zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 12 ustawy PIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów podatku dochodowego oraz podatku od spadków i darowizn, co oznacza, że wartość zapłaconego podatku od darowizny nie może być kosztem przy zbyciu pojazdu.