Rejestracja VAT-UE po terminie i czynny żal

Import usług

W pierwszej kolejności wskazać należy, że pośrednictwo w sprzedaży stanowi odpłatne świadczenie usług, które stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT. W zakresie ustalenia miejsca świadczenia usługi pomiędzy przedsiębiorcami należy sięgnąć do treści art. 28b ustawy VAT, który podaje, że miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej. W rezultacie, jeżeli usługa pośrednictwa sprzedaży świadczona jest na Pani rzecz to faktycznie miejsce jej opodatkowania znajduje się w Polsce.

W takim przypadku mamy do czynienia z importem usług. Kwestię tę reguluje art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy VAT, który wskazuje, że podatnikami są podmioty nabywające usługi, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

a) usługodawcą jest podatnik nieposiadający siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju,

b) usługobiorcą jest:

– w przypadku usług, do których stosuje się art. 28b – podatnik, o którym mowa w art. 15, lub osoba prawna niebędąca podatnikiem, o którym mowa w art. 15, zarejestrowana lub obowiązana do zarejestrowania zgodnie z art. 97.

Zobacz też: Niezłożenie VAT-UE w terminie czynny żal

Rejestracja podatnika VAT-UE

Wspomniany art. 97 ustawy dotyczy rejestracji jako podatnik VAT-UE. Przepis ten wskazuje, że podatnicy nabywający usługi, do których stosuje się art. 28b ustawy i dla których takie nabycie to import usług są zobowiązani do rejestracji jako podatnicy VAT-UE przed dokonaniem pierwszej czynności.

Jak wskazuje art. 97 ust. 10 ustawy podmioty, zarejestrowane jako podatnicy VAT UE, są obowiązane do posługiwania się numerem identyfikacji podatkowej poprzedzonym kodem PL przy nabywaniu usług, do których stosuje się art. 28b, dla których są podatnikami z tytułu importu usług.

W tym miejscu wskazać należy, że z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy VAT wynika, że import usług wystąpi niezależnie od tego, czy podatnik dokonał rejestracji dla celów VAT-UE. Przepis posługuje się bowiem sformułowaniem „zarejestrowani lub obowiązani do zarejestrowania”. Pani była obowiązana do zarejestrowania i choć formalnie tego wymogu Pani nie spełniła to jednak wciąż mamy do czynienia z importem usług.

W przypadku importu usług na podatniku ciąży obowiązek rozliczenia podatku należnego z tytułu takiej transakcji, jak i przysługuje mu prawo do odliczenia podatku naliczonego. Oznacza to, że matematycznie rozliczenie podatku VAT jest zerowe i neutralne dla podatnika.

Trzeba również zaznaczyć, że brak rejestracji nie pozbawia Pani prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z takiej faktury. Sama czynność rejestracji jest działaniem czysto technicznym i nie wpływa na sposób rozliczenia podatku należnego oraz naliczonego z tytułu importu usług. W żadnym miejscu ustawa VAT nie uzależnia miejsca świadczenia usług, a co za tym idzie, także rozliczenia podatku VAT w inny sposób, od tego, czy podatnik dokonał stosownej rejestracji na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych.

Pojawia się zatem pytanie w jaki sposób rozliczała Pani otrzymane faktury. Czy odliczała z nich Pani podatek naliczony? Czy księgowała wyłącznie w koszty podatkowe?

Zaległy podatek z tytułu importu usług

Z pewnością, jeżeli nie odprowadzała Pani podatku należnego z tytułu importu usług powstanie konieczność zapłaty zaległego podatku VAT wraz z odsetkami za zwłokę.

W zakresie odpowiedzialności karnej skarbowej za niedokonanie zgłoszenia wskazać należy na treść art. 81 K.k.s., który wskazuje, że podatnik lub płatnik, który wbrew obowiązkowi:

1) nie dokonuje w terminie zgłoszenia identyfikacyjnego albo aktualizacji objętych nim danych albo też podaje w nim dane niezgodne ze stanem rzeczywistym lub niepełne,

2) dokonuje zgłoszenia więcej niż jeden raz,

3) nie podaje numeru identyfikacji podatkowej lub podaje numer nieprawdziwy,

podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe.

Co grozi za zaniżanie wysokości zobowiązania podatkowego i niewpłacenie podatku VAT w terminie?

Dodatkowo za zaniżenie wysokości zobowiązania podatkowego i niewpłacenie podatku VAT w terminie i w prawidłowej wysokości może Pani odpowiadać z art. 56 K.k.s.

Odpowiedzialności tej można jednak uniknąć poprzez wspomnianą przez Panią instytucję czynnego żalu. Warunkiem skuteczności czynnego żalu jest jednak dopełnienie obowiązku rejestracyjnego. W rezultacie wraz z czynnym żalem powinna Pani złożyć zgłoszenie VAT-R i zarejestrować się dla celów VAT-UE.

Dodatkowo powstanie obowiązek dokonania korekty deklaracji VAT w celu wykazania zaległego podatku należnego od importu usług. Na marginesie dodam, że nie spotkałem się z sytuacją, w której urząd skarbowy nie uwzględniłby czynnego żalu podatnika.

Podsumowując, w celu wyjścia z tej sytuacji powinna Pani:

– skorygować składane deklaracje podatkowe w zakresie podatku VAT, wykazać w nich i prawidłowo rozliczyć import usług;

– zapłacić zaległy podatek VAT wraz z odsetkami;

– zarejestrować się dla celów VAT-UE;

– złożyć czynny żal w celu uniknięcia odpowiedzialności karno-skarbowej.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. 2004 nr 54 poz. 535
2. Ustawa z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy - Dz.U. 1999 nr 83 poz. 930