Praca w Szwajcarii a podatek w Polsce

Rezydencja podatkowa przy pracy w Szwajcarii

Przy pracy w Szwajcarii punktem wyjścia jest rezydencja podatkowa, ale szczegółowy opis kryteriów warto zostawić tekstowi referencyjnemu o rezydencji podatkowej po przeprowadzce do Polski. W tym artykule najważniejsze jest to, czy praca w Szwajcarii była tylko epizodem przy zachowaniu centrum życia w Polsce, czy faktycznie oznaczała przeniesienie centrum spraw osobistych i gospodarczych za granicę.

Jeżeli rodzina, mieszkanie, majątek i główne więzi pozostają w Polsce, polska rezydencja może trwać mimo pracy w Szwajcarii. Jeżeli ośrodek życia został przeniesiony do Szwajcarii, rozliczenie trzeba oceniać przez przepisy PIT oraz polsko-szwajcarską umowę podatkową.

Porównawczo warto odróżnić ten przypadek od tekstów o zatrudnieniu w Niemczech i w Polsce, pracy w Polsce i Niemczech oraz zwrocie podatku z USA.

Czy trzeba płacić podatek w Polsce od pracy w Szwajcarii?

Wynagrodzenie za pracę wykonywaną w Szwajcarii może być opodatkowane w Szwajcarii. Jeżeli podatnik jest polskim rezydentem podatkowym, Polska również bierze pod uwagę światowe dochody, ale musi zastosować zasady wynikające z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.

W przypadku pracy najemnej wykonywanej w Szwajcarii zastosowanie ma zasadniczo metoda wyłączenia z progresją. Oznacza to, że dochód ze Szwajcarii jest w Polsce zwolniony z podatku, ale może wpłynąć na stawkę podatku od innych dochodów opodatkowanych w Polsce według skali podatkowej.

Szersze rozróżnienie tych zasad opisuje artykuł o podwójnym opodatkowaniu przy Szwajcarii.

Praktyczny skutek jest następujący: od samego wynagrodzenia ze Szwajcarii nie płaci się w Polsce drugi raz podatku, jeżeli dochód ten mieści się w zasadach przewidzianych dla pracy najemnej w umowie polsko-szwajcarskiej. Nie oznacza to jednak automatycznie, że zawsze można pominąć go w polskim zeznaniu.

Kiedy trzeba złożyć PIT-36 i PIT/ZG?

Jeżeli w 2023 roku dochód z pracy w Szwajcarii był Twoim jedynym dochodem, a w Polsce nie osiągałeś dochodów opodatkowanych według skali podatkowej, co do zasady nie składasz w Polsce zeznania wyłącznie z powodu tego szwajcarskiego wynagrodzenia.

Inaczej jest wtedy, gdy oprócz pracy w Szwajcarii uzyskałeś w Polsce dochody rozliczane według skali podatkowej, na przykład z umowy o pracę, umowy zlecenia, emerytury, działalności gospodarczej opodatkowanej skalą albo innych źródeł rozliczanych w PIT-36. Wtedy dochód ze Szwajcarii należy wykazać w zeznaniu PIT-36 oraz w załączniku PIT/ZG. Dochód zagraniczny nie jest opodatkowany w Polsce bezpośrednio, ale służy do ustalenia stopy procentowej podatku od dochodów krajowych.

Przy spadkach i darowiznach warto porównać także temat: spadek w Polsce dla rezydenta USA.

Jeżeli w Polsce uzyskiwałeś wyłącznie przychody opodatkowane ryczałtem, podatkiem liniowym albo w inny szczególny sposób, trzeba osobno sprawdzić, czy dochód szwajcarski wpływa na konkretne rozliczenie. Metoda wyłączenia z progresją oddziałuje przede wszystkim na dochody opodatkowane według skali podatkowej.

Jak działa metoda wyłączenia z progresją?

Metoda wyłączenia z progresją została opisana w art. 27 ust. 8 ustawy PIT. W uproszczeniu polega na tym, że dochód zagraniczny zwolniony z opodatkowania w Polsce dodaje się do dochodu opodatkowanego w Polsce tylko po to, aby obliczyć stopę procentową podatku. Następnie tę stopę stosuje się wyłącznie do dochodu podlegającego opodatkowaniu w Polsce.

Przykładowo, jeżeli podatnik osiągnął wynagrodzenie w Szwajcarii oraz wynagrodzenie w Polsce, dochód szwajcarski zwiększy stopę procentową podatku od polskiego wynagrodzenia. Nie oznacza to jednak, że polski urząd pobierze podatek od szwajcarskiego wynagrodzenia jako od osobnej podstawy opodatkowania.

Jeżeli natomiast podatnik miał wyłącznie wynagrodzenie ze Szwajcarii i nie uzyskał w Polsce dochodów opodatkowanych skalą, metoda wyłączenia z progresją nie ma do czego zostać zastosowana. W takiej sytuacji zwykle nie powstaje polski podatek od tego dochodu.

Co z interpretacją organów podatkowych?

Stanowisko to potwierdza praktyka interpretacyjna organów podatkowych. W interpretacji indywidualnej z 1.10.2020 r., sygn. 0114-KDIP3-2.4011.508.2020.2.JK2, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wskazał, że wynagrodzenie ze Szwajcarii uzyskane przez polskiego rezydenta może być opodatkowane zarówno w Polsce, jak i w Szwajcarii, ale Polska wyłącza takie wynagrodzenie z opodatkowania, zachowując prawo do uwzględnienia go przy obliczaniu podatku od pozostałego dochodu.

W praktyce oznacza to, że jeżeli w danym roku podatnik uzyskał w Polsce dochody podlegające opodatkowaniu według skali, powinien wykazać dochody szwajcarskie w zeznaniu rocznym. Jeżeli natomiast nie osiągnął takich dochodów w Polsce, samo wynagrodzenie ze Szwajcarii nie powinno powodować obowiązku złożenia zeznania w Polsce, o ile stan faktyczny i prawny nie wskazuje na inny obowiązek.

Co powinieneś zrobić przed rozliczeniem?

Przed rozliczeniem warto zebrać dokumenty potwierdzające zatrudnienie w Szwajcarii, wysokość wynagrodzenia, zapłacony podatek, okres pracy oraz ewentualne dochody uzyskane w Polsce. Należy też ustalić, czy w danym roku byłeś polskim rezydentem podatkowym, czy też Twoja rezydencja przeniosła się do Szwajcarii.

Jeżeli składasz PIT-36, dochody ze Szwajcarii wykazuje się zasadniczo w załączniku PIT/ZG. Kwoty wyrażone w walucie obcej trzeba przeliczyć na złote zgodnie z zasadami przewidzianymi w ustawie PIT. W razie wątpliwości warto zachować dokumenty źródłowe, ponieważ urząd skarbowy może pytać o sposób ustalenia dochodu i zastosowaną metodę unikania podwójnego opodatkowania.

FAQ

Czy od pracy w Szwajcarii trzeba drugi raz zapłacić podatek w Polsce?

Co do zasady nie. Przy pracy najemnej wykonywanej w Szwajcarii polski rezydent stosuje metodę wyłączenia z progresją. Dochód jest w Polsce zwolniony z podatku, ale może wpływać na wysokość podatku od innych dochodów rozliczanych według skali.

Czy trzeba składać PIT w Polsce, jeśli miałem tylko dochód ze Szwajcarii?

Zwykle nie, jeżeli był to jedyny dochód i nie uzyskałeś w Polsce dochodów opodatkowanych według skali podatkowej. Warto jednak sprawdzić, czy nie występują inne obowiązki, na przykład związane z polskimi źródłami przychodów.

Kiedy potrzebny jest PIT/ZG?

PIT/ZG jest potrzebny wtedy, gdy składasz PIT-36 i wykazujesz dochody zagraniczne, które wpływają na rozliczenie w Polsce. Przy dochodach ze Szwajcarii załącznik służy do wykazania dochodu stosowanego przy metodzie wyłączenia z progresją.

Czy pobyt za granicą przez ponad 183 dni zawsze oznacza utratę polskiej rezydencji?

Nie zawsze. Limit 183 dni jest ważny, ale równie istotne jest centrum interesów osobistych lub gospodarczych. Jeżeli najważniejsze powiązania życiowe pozostały w Polsce, urząd może nadal uznać podatnika za polskiego rezydenta.

Czy dochód ze Szwajcarii wpływa na ryczałt od najmu w Polsce?

Metoda wyłączenia z progresją dotyczy przede wszystkim dochodów opodatkowanych według skali podatkowej. Jeżeli w Polsce osiągasz przychody rozliczane ryczałtem, trzeba osobno ocenić formularz i zasady rozliczenia, bo dochód szwajcarski nie działa tak samo jak przy dochodach skalowych.

Podsumowanie

Jeżeli w 2023 roku pracowałeś w Szwajcarii i tam zapłaciłeś podatek, w Polsce zasadniczo nie płacisz drugi raz podatku od tego wynagrodzenia. Dla polskiego rezydenta podatkowego dochód ten jest objęty metodą wyłączenia z progresją.

Najważniejsze pytanie brzmi, czy oprócz wynagrodzenia ze Szwajcarii uzyskałeś w Polsce dochody opodatkowane według skali. Jeżeli tak, zagraniczny dochód trzeba uwzględnić w PIT-36 i PIT/ZG do wyliczenia stopy procentowej. Jeżeli nie, samo wynagrodzenie ze Szwajcarii zazwyczaj nie powoduje obowiązku zapłaty podatku w Polsce.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz.U. 1991 nr 80 poz. 350

2. Konwencja między Rzecząpospolitą Polską a Konfederacją Szwajcarską w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, Dz.U. 1993 nr 22 poz. 92

3. Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 1.10.2020 r., sygn. 0114-KDIP3-2.4011.508.2020.2.JK2