Kategoria: Podatek dochodowy

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podatkiem dochodowym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Ulgi podatkowe dla inwalidy

Aleksander Słysz • Opublikowane: 2016-06-22

Wspólnie z byłą małżonką mieliśmy własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu. W 2003 r. zaciągnęliśmy kredyt pod zastaw hipoteczny mieszkania. W księdze wieczystej zapisano nazwisko moje i małżonki jako współwłaścicieli mieszkania. W 2011 r. wyrokiem sądu nasze małżeństwo zostało rozwiązane bez orzekania o winie. Postanowieniem sądu 2014 r. został dokonany podział majątku wspólnego w ten sposób, że własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu sąd przyznał mnie. Jednocześnie zasądził ode mnie na rzecz byłej żony kwoty płatnej w terminie 6 miesięcy. Aby spłacić byłej żonie zasądzoną kwotę, zmuszony byłem sprzedać mieszkanie. Aby sprzedać mieszkanie, musiałem spłacić całość wspólnie zaciągniętego kredytu w kwocie. Mieszkanie sprzedałem w 2015 r. za kwotę 150 000 zł, z czego uregulowałem należności dla byłej żony i banku. W jakiej wysokości i w jakim terminie muszę zapłacić podatek? Które z poniesionych opłat mogę odliczyć i od jakiej kwoty? Czy posiadanie I grupy inwalidzkiej upoważnia do jakichś ulg?

Aleksander Słysz

»Wybrane opinie klientów

Szybka i wyczerpująca odpowiedź na zapytanie.
Barbara, 60 lat, księgowa
Bardzo wyczerpujaca, jasna i szybko uzyskana porada. Dziekuje!
Krzysztof
Dziękuję bardzo,na podstawie udzielonej przez eksperta pomocy udało mi się osiągnąć ustalony cel. W przyszłości jeżeli będę mieć problem na pewno ponownie się skontaktuje.
Jakub
Szybka odpowiedź :)
Magdalena
Opinia kompetentna. W ciągu 24 godzin miałem pełną informację co należy mi się od zakładu pracy i jak mogę to uzyskać. Polecam.
Piotr

Przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych nie stosuje się do przychodów z tytułu podziału wspólnego majątku małżonków w wyniku ustania lub ograniczenia małżeńskiej wspólności majątkowej oraz przychodów z tytułu wyrównania dorobków po ustaniu rozdzielności majątkowej małżonków lub śmierci jednego z nich. Trzeba pamiętać, że wspólność majątkowa małżeństwa ustaje z chwilą rozwiązania małżeństwa przez rozwód. Z tą też chwilą można dokonywać podziału majątku wspólnego. Nie wcześniej. Jest tak, bowiem w czasie trwania wspólności ustawowej, zgodnie z art. 35 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Przywołane wyłączenie przedmiotowe przychodów z analizowanego zdarzenia obejmuje tak majątek objęty wspólnością ustawową, jak i nawet majątek objęty zwykłą współwłasnością, a przychody z podziału majątku to wartość majątku, jaki otrzymuje każdy z małżonków w tym także spłaty i dopłaty. Nie oznacza to jednak, iż sposób podziału majątku jest tu bez znaczenia. Odpłatne zbycie mieszkania (a także spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego jako prawa) stanowi przychód podlegający opodatkowaniu jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie. O Pana obowiązkach więc decyduje data nabycia. Kluczem jest tu ustalenie, czy w związku z opisaną sytuacją można uznać, iż nabył Pan całe mieszkanie w 2003 r. (lub wcześniej, nie podaje Pan daty nabycia wraz z małżonką), czy też jest tak, iż nabył Pan część mieszkania w 2003 r. (z wymienionymi zastrzeżeniem), a część w 2014 r. Na podstawie orzecznictwa i praktyki organów podatkowych można stwierdzić, że uważa się w przeważającej większości, iż podział majątku nie stanowi nabycia, jeżeli jest ekwiwalentny i nie towarzyszą mu spłaty i dopłaty, a wartość otrzymanego majątku mieszczą się w udziale, jaki przysługuje małżonkowi w majątku dorobkowym małżeńskim. Analogicznie czytamy w piśmie z dnia 8 lipca 2010 r. Izba Skarbowa w Warszawie (sygnatura: IPPB4/415-438/10-4/JC): „za datę nabycia nieruchomości, w przypadku sprzedaży nieruchomości, która przypadła osobie w wyniku podziału majątku dorobkowego małżeńskiego, należy przyjąć datę jej nabycia w czasie trwania związku małżeńskiego, jeżeli wartość otrzymanej przez daną osobę nieruchomości w wyniku podziału tego majątku mieści się w udziale, jaki byłemu małżonkowi przysługuje w majątku dorobkowym małżeńskim”. Podobnie także w piśmie z dnia 29 lipca 2011 r. Izba Skarbowej w Warszawie (sygnatura: IPPB1/415-370/11-4/IF): „przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości w części odpowiadającej wartości udziału nabytego przez Wnioskodawczynię w 1984 r. w ogóle nie podlega opodatkowaniu, z uwagi na upływ pięcioletniego terminu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy podatkowej. Natomiast przychód uzyskany ze sprzedaży nieruchomości w części przekraczającej wartość udziału w majątku dorobkowym małżeńskim nabytej w 2010 r. w związku z ustanowioną rozdzielnością majątkową i na mocy umowy o podział majątku wspólnego podlega opodatkowaniu 19% zryczałtowanym podatkiem dochodowym na podstawie ww. art. 30e ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r.”.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 3 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Wr 1215/11: „organy podatkowe dokonując wykładni prawa mylą dwie konstrukcje prawne czym innym jest nabycie nieruchomości do majątku wspólnego, a czym innym jest podział tego majątku na dwie równe części. Do majątku wspólnego może wchodzić wiele nieruchomości do których każdy z małżonków ma te same prawa (bezudziałowo). Dopiero w ramach podziału małżonkowie decydują się na skutek szeregu zaistniałych okoliczności w jakim zakresie podzielą się przedmiotami majątkowymi wchodzącymi do majątku wspólnego. Ów podział jest czyniony do wysokości przysługującego każdemu z małżonków udziału w majątku wspólnym”.

W opisanej sytuacji mamy zatem do czynienia, jak domyślam się z treści Pana pytania, z nabyciem spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego do współwłasności małżeńskiej w 2003 r. lub wcześniej i nabyciem nieekwiwalentnym ze spłatą, w drodze podziału majątku, części tego prawa w w 2014 roku. Jako że sprzedaż drugiej z omówionych części nastąpiła przed upływem pięciu lat od końca roku, w którym nastąpiło nabycie, powstanie u Pana przychód zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – część (1/2) nabyta pierwotnie zbywana jest po upływie dłuższego niż wymieniony okresu, więc nie tworzy przychodu podlegającego opodatkowaniu. Podatek dochodowy wynosi tu obecnie 19% podstawy obliczenia podatku, którą stanowi dochód będący różnicą pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości (wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia), a w pewnym uproszczeniu kosztami. Koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a–c, z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Jak wskazuje pismo z dnia 25 kwietnia 2012 r., Izba Skarbowa w Katowicach (sygn. IBPBII/2/415-115/12/ŁCz), spłata żony będzie mogła zostać uznana za koszt uzyskania przychodu z ww zbycia. Organ wskazał, że „spłata na rzecz byłego męża stanowi koszt uzyskania przychodu ze sprzedaży części majątku przyznanej przez sąd w drodze postanowienia o podziale majątku wspólnego. Nabycie części majątku (50%) w drodze postanowienia sądowego nie miało nieodpłatnego charakteru, gdyż formą wynagrodzenia za nabytą część nieruchomości była zasądzona spłata. Był to realny koszt, który podatniczka musiała ponieść zgodnie z postanowieniem sądowym. W związku z tym podstawą opodatkowania z tytułu sprzedaży nieruchomości będzie 50% uzyskanego przychodu ze sprzedaży (50% korzysta ze zwolnienia z podatku, gdyż upłynęło 5 lat od roku, w którym nieruchomość została nabyta) pomniejszonego o kwotę faktycznie dokonanej spłaty na rzecz byłego męża”.

Podatek rozlicza się i wpłaca, przy sprzedaży w 2015 r., na druku PIT-39 składanym do końca kwietnia 2016 r. Nie obliczamy w ramach pytań zobowiązań podatkowych (zresztą treść Pana pytania nie zawiera potrzebnych danych), niemniej jednak Pana przychodem będzie połowa kwoty pomniejszona dodatkowo o koszty odpłatnego zbycia (np. opłaty notarialne), kosztem jego uzyskania będzie kwota zapłacona żonie tytułem spłaty. Różnica stanowiąca dochód opodatkowana zostanie 19% stawką podatku.

Dodam, że na mocy art. 21 ust. 1 pkt 131 ustaw wolne od podatku są dochody z odpłatnego zbycia m.in. nieruchomości w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych. Własne cele mieszkaniowe określa ustawodawca w ust. 25 tego samego artykułu i własnym celem mieszkaniowym jest m.in. wydatek poniesiony na spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a–c, na cele określone w art. 21 ust. 25 pkt 1 (czyli m.in. na nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego). Może Pan starać się skorzystać z ww. ulgi mieszkaniowej (art. 21 ust. 1 pkt 131), by dodatkowo podatek ten zmniejszyć, aczkolwiek w opisanej sytuacji może to być problematyczne w zakresie tego, czy zgodne ze celem zwolnienia będzie uznanie za wydatek na własne cele mieszkaniowe całości, czy też połowy z kwoty, a może też wcale. W wyroku z dnia 10.04.2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (sygn. akt I SA/Kr 1951/12) uznał, że „podatnik, który przeznaczy środki ze sprzedaży nieruchomości na spłatę kredytu zaciągniętego na jej nabycie, nie ma prawa do skorzystania ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a u.p.d.o.f.”

Grupa inwalidzka nie daje tu praw do żadnej dodatkowej ulgi.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podatkiem dochodowym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
Zadaj pytanie »