Autor: Urszula Trojanowska-Woźniak
Jestem właścicielem samochodu osobowego o wartości około 20 tysięcy złotych. Chciałbym sprzedać auto osobie prywatnej, jednak kupujący nie dysponuje całą kwotą od razu i zaproponował spłatę w ratach. Uzgodniliśmy, że w zamian za możliwość rozłożenia płatności, łączna cena sprzedaży wyniesie 30 tysięcy złotych, czyli więcej niż wartość rynkowa pojazdu. Umówiliśmy się, że kupujący będzie płacił po 2 tysiące złotych miesięcznie przez 15 miesięcy. Do momentu spłaty wszystkich rat samochód pozostaje moją własnością, a ja opłacam ubezpieczenie OC/AC. Kupujący pokrywa koszty eksploatacyjne i serwisu.
Chciałbym wiedzieć, czy mogę w umowie wpisać wyższą cenę, czy od takiej kwoty zapłacę dodatkowy podatek oraz jakie dokumenty należy złożyć w urzędzie komunikacji w momencie przeniesienia własności. Interesują mnie także dwie sytuacje: sprzedaż prywatna między osobami fizycznymi oraz sprzedaż, gdy kupujący prowadzi działalność gospodarczą i wymaga faktur.
.jpg)
Strony mogą swobodnie ustalić cenę w umowie sprzedaży, o ile obie zgadzają się na jej wysokość. Nie ma obowiązku wpisywania ceny rynkowej. Oznacza to, że w umowie może znaleźć się kwota 30 000 zł oraz zapis o spłacie w ratach.
Nie trzeba płacić podatku od „zawyżonej” ceny – opodatkowaniu podlega wartość rynkowa pojazdu, a nie cena umowna, o ile różnica nie jest rażąca.
Podatek PCC płatny jest w terminie do 7. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy. Obowiązek ten powstaje w chwili wydania pojazdu kupującemu. W przypadku sprzedaży ratalnej – gdy strony umówią się, że własność przechodzi dopiero po spłacie wszystkich rat – momentem wydania rzeczy i tym samym powstania obowiązku podatkowego będzie chwila przekazania samochodu nabywcy.
Podatek PCC liczony jest od wartości rynkowej pojazdu, a nie od umownej kwoty sprzedaży. W praktyce więc kupujący zapłaci PCC od wartości rynkowej (20 000 zł), a nie od kwoty 30 000 zł.
Transakcja prywatna
Jeżeli sprzedaż odbywa się między dwoma osobami fizycznymi, nieprowadzącymi działalności gospodarczej, to wystarczy zwykła umowa sprzedaży z wpisaną ceną i harmonogramem ratalnym. Podatek PCC uiszcza kupujący, od wartości rynkowej pojazdu.
Kupujący jako przedsiębiorca
Jeżeli nabywca prowadzi działalność gospodarczą i wymaga faktur, wówczas sprzedający, który nie prowadzi działalności, nie ma możliwości wystawienia faktury. W takim przypadku jedynym dokumentem potwierdzającym transakcję pozostaje umowa sprzedaży. Jeżeli natomiast sprzedający jest przedsiębiorcą, to konieczne będzie wystawienie faktury, a sprzedaż może podlegać opodatkowaniu VAT.
W urzędzie komunikacji przedstawia się umowę sprzedaży. Jeżeli własność ma przejść dopiero po spłacie wszystkich rat, to właśnie ta umowa – zawierająca odpowiednie postanowienia – będzie podstawą do rejestracji zmiany właściciela. Podatek PCC płacony jest od wartości rynkowej auta i nie ma dodatkowych podatków wynikających wyłącznie z faktu, że płatność rozłożono na raty.
Sprzedaż samochodu na raty jest dopuszczalna i można ustalić cenę wyższą niż wartość rynkowa, jeśli strony się na to zgadzają. Podatek PCC płaci kupujący, ale tylko od wartości rynkowej auta. Forma ratalna nie powoduje dodatkowych obciążeń podatkowych. W przypadku przedsiębiorcy kupującego – faktura będzie możliwa jedynie, jeśli sprzedawca prowadzi działalność gospodarczą.
Przykład 1
Sprzedałem samochód o wartości 15 000 zł za cenę 22 000 zł w ratach po 1 000 zł miesięcznie. Kupujący zapłacił PCC od wartości 15 000 zł, a nie od ceny umownej.
Przykład 2
Kupiłem auto od osoby prywatnej, a sam prowadzę firmę. Sprzedający nie mógł wystawić mi faktury, więc do księgowości wprowadziłem samochód na podstawie umowy sprzedaży.
Przykład 3
Umówiłem się, że własność auta przechodzi na kupującego dopiero po spłacie wszystkich rat. Samochód wydałem od razu, ale w umowie zaznaczyłem warunek przeniesienia własności. PCC został zapłacony w momencie wydania pojazdu.
Jeśli masz podobny problem dotyczący sprzedaży pojazdu, podatków czy kwestii umownych, mogę przygotować dla Ciebie indywidualną analizę i projekt umowy. Skontaktuj się, aby otrzymać szczegółową poradę dostosowaną do Twojej sytuacji.
1. Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych - Dz.U. 2000 nr 86 poz. 959
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją spawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Indywidualne Porady Prawne
Zapytaj prawnika