Zakup samochodu dla żony przy rozdzielności majątkowej a US

Wprowadzenie umownej rozdzielności majątkowej

Zgodnie z treścią art. 31 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.) zasadą jest, iż z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa), która obejmuje przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Oczywiście K.r.o dopuszcza możliwość zmiany przez małżonków tak ustalonej zasady, którzy mają możliwość zawarcia umowy majątkowej małżeńskiej także w trakcie trwania wspólności ustawowej (art. 47 § 1 K.r.o). Wprowadzenie umownej rozdzielności majątkowej wywołuje ten skutek, że zgodnie z treścią art. 51 K.r.o – każdy z małżonków zachowuje zarówno majątek nabyty przed zawarciem umowy, jak i majątek nabyty później i sam zarządza swoim majątkiem. Sam również odpowiada względem wierzycieli za zaciągnięte przez siebie zobowiązania.

W przypadku więc, gdy między małżonkami istnieje ustrój rozdzielności majątkowej, małżonkowie nie mają majątku wspólnego, lecz majątki osobiste, do których zalicza się przedmioty majątkowe nabyte przez małżonka przed powstaniem wspólności majątkowej oraz wszystkie przedmioty majątkowe nabyte przez tego małżonka od daty istnienia rozdzielności majątkowej. A zatem zakupiony przez

Pana samochód wchodzi do Pana majątku osobistego. Chcąc przekazać samochód żonie w prezencie, powinien Pan to uczynić aktem darowizny.

Rozdzielność majątkowa a zakup samochodu w prezencie dla żony

Umowa darowizny może być zawarta w dowolnej formie (aktu notarialnego lub zwykłej). W przypadku jej zawarcia w formie pisemnej (zwykłej) uznaje się, że została ona zawarta z chwilą jej wykonania, a więc w tym przypadku z chwilą przekazania faktycznego pojazdu (art. (6 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadku i darowizn). Według art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn – opodatkowaniu podlega nabycie przez nabywcę od jednej osoby własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej kwotę wolną w wysokości 9637 zł, jeżeli nabywca jest osobą zaliczoną do I grupy podatkowej. W myśl art. 14 ust. 2 ww. ustawy zaliczenie do grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe.

Darowizna dla żony a zwolnienie z podatku od spadków i darowizn

Zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy – do I grupy podatkowej zalicza się małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów. Jednakże zgodnie z art. 4a ust. 1 tejże zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez m.in. małżonka, jeżeli:

1. przedmiotem nabycia tytułem darowizny są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę 9637 zł;
2. nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych zostanie zgłoszone właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego;
3. otrzymanie darowizny zostanie udokumentowane dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

Brak spełnienia wyżej wymienionych przesłanek dotyczących zwolnienia spowoduje brak możliwości jego zastosowania. Muszą być one spełnione wszystkie trzy, a nie tylko jedna lub dwie. Co ważne, uchybienie sześciomiesięcznemu terminowi będzie powodować niemożliwość skorzystania ze zwolnienia. Gdy podatnik nie spełni warunków do zastosowania tego zwolnienia podmiotowego, będzie on zobowiązany do opodatkowania danej darowizny na zasadach ogólnych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.

Jak wynika z powyższych przepisów, w przypadku darowizny od Pana wystarczy, że żona zgłosi darowiznę do urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy. Zgłoszenie darowizny następuje na urzędowym formularzu SD-Z2 – Zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych.

Reasumując – w sytuacji występowania pomiędzy małżonkami ustawowej rozdzielności majątkowej, mogą oni skorzystać ze zwolnienia z opodatkowania darowizny dokonanej pomiędzy sobą pod warunkiem zgłoszenia tego faktu do urzędu skarbowego w ciągu 6 miesięcy od dnia otrzymania darowizny, czyli zgodnie z przytoczonymi powyżej zasadami ogólnymi z uwzględnieniem zwolnienia z tytułu zachowania powyższych terminów.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59
2. Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - Dz.U. 1983 nr 45 poz. 207