Autor: Katarzyna Nosal
Jaki podatek zapłaci synowa od darowizny mieszkania o wartości 400 tys. zł dokonanej przez teścia?

W takim przypadku należy skorzystać z ustawy o podatku od spadków i darowizn. Zgodnie z jej treścią wysokość podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczony jest nabywca. I tak art. 14 ustawy stanowi, że:
Do poszczególnych grup podatkowych zalicza się:
1) do grupy I – małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów;
2) do grupy II – zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych;
3) do grupy III – innych nabywców.
Zobacz też: Podatek od darowizny od ciotki
Synowa należy zatem do I grupy podatkowej. Nie należy jednak do kręgu osób zwolnionych z podatku całkowicie na podstawie art. 4a omawianej ustawy. Zgodnie z tym przepisem – „zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:
1) zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-5, 7 i 8 oraz ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia – w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2) w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 – udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym”.
Przeczytaj też: Darowizna mieszkania od ciotki jaki podatek
W tej sytuacji obowiązek podatkowy powstaje i liczony jest według następującej skali podatkowej:
Zatem synowa zapłaciłaby 822,20 zł plus 7% (400 000 – 20 556) = 822,20 + 7% x 379 444 = 822,20 + 26 561,08 = 27 383, 28 zł
Trzeba mieć także na uwadze możliwość zastosowania ulgi mieszkaniowej, o ile synowa spełni warunki do jej uzyskania. Zgodnie z art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn w przypadku nabycia własności (współwłasności) budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, spółdzielczego prawa do domu jednorodzinnego albo udziału w takim prawie w drodze dziedziczenia, zapisu zwykłego, zapisu windykacyjnego, dalszego zapisu, polecenia testamentowego, darowizny lub polecenia darczyńcy przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich czystej wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 m2 powierzchni użytkowej budynku lub lokalu. Tutaj już nie mam danych, by obliczyć ewentualny podatek. Trzeba pamiętać, że skorzystanie z tej ulgi jest obwarowane dodatkowymi przesłankami. Ulga przysługuje obywatelom polskim lub krajów członków Unii Europejskiej.
Ponadto dotyczy osób, które:
„1. nie są właścicielami innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość bądź będąc nimi przeniosą własność budynku lub lokalu na rzecz zstępnych, Skarbu Państwa lub gminy w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego; (…)
3) nie przysługuje im spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego lub wynikające z przydziału spółdzielni mieszkaniowej: prawo do domu jednorodzinnego lub prawo do lokalu w małym domu mieszkalnym, a w razie dysponowania tymi prawami przekażą je zstępnym lub przekażą do dyspozycji spółdzielni, w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
4) nie są najemcami lokalu lub budynku lub będąc nimi rozwiążą umowę najmu w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego;
5) będą zamieszkiwać będąc zameldowanymi na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku i nie dokonają jego zbycia przez okres 5 lat:
a) od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego – jeżeli w chwili złożenia zeznania lub zawarcia umowy darowizny nabywca mieszka i jest zameldowany na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku,
b) od dnia zamieszkania potwierdzonego zameldowaniem na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku – jeżeli nabywca zamieszka i dokona zameldowania na pobyt stały w ciągu roku od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego”.
Zobacz również - Notariusz Katowice
Joanna od lat opiekuje się schorowanym teściem. Gdy jego stan zdrowia znacznie się pogorszył, postanowił on przepisać jej swoje mieszkanie o wartości 400 tys. zł w podziękowaniu za pomoc. Notariusz sporządził umowę darowizny, a Joanna – jako synowa – została zobowiązana do zapłaty podatku. Mimo że należy do I grupy podatkowej, nie została całkowicie zwolniona z opodatkowania, więc musiała przygotować się na wydatek ponad 27 tys. zł.
Kasia, mieszkająca z mężem i jego rodzicami, otrzymała od teściów darowiznę – 3-pokojowe mieszkanie w centrum miasta. Próbując uniknąć wysokiego podatku, skorzystała z porady doradcy podatkowego. Okazało się, że jeśli spełni warunki tzw. ulgi mieszkaniowej – m.in. nie ma innego lokum i zamelduje się w darowanym mieszkaniu – może znacząco obniżyć należny podatek. Wypełniła wszystkie wymogi i dzięki temu nie zapłaciła ani złotówki.
Marta dostała od teścia mieszkanie w darowiźnie, które wyceniono na 400 tys. zł. Sądziła, że skoro należy do I grupy podatkowej, będzie zwolniona z opłaty podatku. Niestety, nie złożyła w terminie wymaganych dokumentów w urzędzie skarbowym i nie spełniła warunków ulgi mieszkaniowej. Finalnie zapłaciła pełny podatek w wysokości ponad 27 tys. zł – tylko dlatego, że nie dopilnowała formalności.
Synowa otrzymująca darowiznę mieszkania od teścia musi liczyć się z obowiązkiem podatkowym, mimo że należy do I grupy podatkowej. Nie korzysta ona z całkowitego zwolnienia, jakie przysługuje najbliższej rodzinie, jednak może skorzystać z ulgi mieszkaniowej, jeśli spełni określone warunki. Warto pamiętać o terminowym zgłoszeniu darowizny do urzędu skarbowego oraz dopilnowaniu wszystkich formalności – tylko wtedy możliwe jest ograniczenie lub uniknięcie wysokiego podatku.
Potrzebujesz pomocy w sprawach podatkowych lub darowizn? Skorzystaj z naszej oferty porad prawnych online – szybko, wygodnie i bez wychodzenia z domu. Doświadczeni prawnicy odpowiedzą na Twoje pytania, wyjaśnią skomplikowane przepisy i pomogą uniknąć kosztownych błędów. Zadaj pytanie już teraz i otrzymaj fachową odpowiedź dopasowaną do Twojej sytuacji.
1. Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - Dz.U. 1983 nr 45 poz. 207
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją spawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Indywidualne Porady Prawne
Zapytaj prawnika