Nieodpłatne użyczenie lokalu na działalność gospodarczą a podatek

Skutki podatkowe użyczenia lokalu na cele działalności gospodarczej

Jeżeli chodzi o skutki podatkowe zawarcia przez Pana umowy użyczenia lokalu na cele działalności gospodarczej, to generalnie w myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (pdof) – przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Zobacz też: Umowa najmu między członkami rodziny

Użyczenie lokalu pomiędzy najbliższymi członkami rodziny a podatek 

Aczkolwiek w przypadku użyczenia pomiędzy najbliższymi członkami rodziny występuje wyjątek. Mianowicie art. 21 pkt 5 pdof stanowi, że wolna od podatku jest wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczona zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, z zastrzeżeniem ust. 20;

W myśl art. 14 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn do I i II grupy podatkowej zalicza się:

1. małżonków, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę, i teściów,
2. zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych.

Stąd też jeżeli teściowie użyczą Panu lokal, nie będzie to generowało dla Pana obowiązku zapłaty podatku dochodowego.

Potwierdza to chociażby interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 22.12.2014 IBPBI/1/415-1143/14/WRz r.

Przeczytaj też: Rozliczenie emerytury z USA przykład

Czy na teściach użyczających bezpłatnie lokal zięciowi na cele zarobkowe ciąży obowiązek podatkowy?

Obowiązek podatkowy w podatku dochodowym nie będzie ciążył także na Pana teściach, albowiem z ustawy o podatku dochodowym usunięto art. 16, który taki obowiązek nakładał. Tylko wspomnę, że przepis ten mówił, iż:

„1. Za przychód z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie w całości lub w części do używania innym osobom fizycznym i prawnym oraz jednostkom organizacyjnym nie mającym osobowości prawnej uważa się wartość czynszową, stanowiącą równowartość czynszu, jaki przysługiwałby od tych osób w razie zawarcia umowy najmu lub dzierżawy nieruchomości. Nie jest jednak przychodem wartość czynszowa lokali lub budynków mieszkalnych udostępnionych osobom pozostającym z podatnikiem w stosunku pracy, dla których stanowi ona nieodpłatne świadczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 1.

2. Jeżeli właściciel nieruchomości używa jej na własne potrzeby lub potrzeby członków rodziny albo oddał bezpłatnie nieruchomość lub jej część do użytku na cele działalności naukowej, naukowo-technicznej, oświatowej, oświatowo-wychowawczej, kulturalnej, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony środowiska, dobroczynności, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów, kultu religijnego oraz związkom zawodowym, nie ustala się wartości czynszowej tej nieruchomości lub jej części, a wydatki związane z nieruchomością nie stanowią kosztu uzyskania przychodów.”

Utracił on moc z końcem 2008 roku.

Czy lokal użyczony wchodzi do masy upadłościowej prowadzonej tam firmy?

W przypadku upadłości Pana firmy lokal nadal zostaje własnością teściów, on nie wchodzi do masy upadłości.

Natomiast muszą mieć Państwo świadomość, że jeśli miałby Pan zobowiązania nieuregulowane i zarejestrowaną działalność w lokalu teściów, może być tak, że komornik będzie tam przychodził w ramach czynności egzekucyjnych. Temu niestety zaprzeczyć nie mogę. Oczywiście komornik nie zlicytuje nieruchomości, bo jest własnością teściów, ale może chcieć zajmować jakieś ruchomości w mieszkaniu, zakładając, że należą do Pana i wówczas teściowie będą się musieli bronić przed takimi czynnościami poprzez przedłożenie np. rachunków nabycia danych rzeczy przez nich.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz.U. 1991 nr 80 poz. 350
2. Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - Dz.U. 1983 nr 45 poz. 207