Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podatkiem od spadków i darowizn?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Zgłoszenie do US darowizny na rzecz córki mieszkającej i pracującej w Czechach

Marcin Sądej • Opublikowane: 2019-09-30

Dokonałam pieniężnej darowizny na rzecz córki mieszkającej i pracującej w Czechach. Córka posiada polski dowód osobisty. Czy powinna w ciągu 6 miesięcy przyjechać do Polski i dokonać zgłoszenia darowizny do polskiego US, czy ma zgłosić to w czeskim US?

Marcin Sądej

»Wybrane opinie klientów

Chciałbym aby w przyszłości prawnik, pytał przed napisaniem ostatecznej odpowiedzi o szczegóły, laicy tacy jak ja nie wiedza które informacje mogą być istotne a które nie. Mam nadzieje, że uzyskam odpowiedź na dodatkowe pytanie.
Piotr, HR business partner, 37 lat
Bardzo pomocny serwis. Dzięki niemu za niewielką w sumie opłatą pozbyłem się dużego problemu.
Roman, 62 lata
Polecam jak najbardziej.
Ewa
Porada przekonująca i konkretna (z powołaniem się na odpowiednie artykuły oraz podaniem przykładowych postanowień sądu). 
Tomasz, manager, 53 lata
Jestem pod ogromnym wrażeniem, co do uzyskania informacji bardzo szczegółowej. Fachowe doradztwo, takiej informacji nie uzyskam nigdzie, wcześniej. Składam podziękowanie Pani Izabeli Nowackiej-Marzeion. 
Wiesława, sprzątaczka, 555 lat

Na wstępie zaznaczę, że możemy udzielić odpowiedzi jedynie w zakresie prawa polskiego.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że kwestie dotyczące opodatkowania darowizny reguluje ustawa o podatku od spadków i darowizn. Podatek od darowizn nie jest regulowany przepisami ustawy PIT i żadne przepisy tej ustawy nie znajdą zastosowania do opodatkowania darowizny. Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy PIT przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów opodatkowanych na podstawie ustawy o podatku od spadków i darowizn. W konsekwencji przepisy odnoszące się do rezydencji podatkowej, czyli mówiące o przebywaniu w danym kraju dłużej niż 183 dni w roku, nie mają zastosowania do podatku od darowizny.

Zgodnie z art. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn nabycie własności rzeczy znajdujących się za granicą lub praw majątkowych wykonywanych za granicą podlega podatkowi, jeżeli w chwili otrzymania darowizny nabywca był obywatelem polskim lub miał miejsce stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Jak zatem widać z powyższego przepisu podatek od darowizny nie jest uzależniony od rezydencji podatkowej, lecz od obywatelstwa. W rezultacie bez znaczenia na gruncie podatku od spadków i darowizn jest to, którego kraju córka jest rezydentem i jak długo w danym kraju przebywa. Wystarczające dla wystąpienia obowiązku zapłaty podatku w Polsce jest już samo posiadanie polskiego obywatelstwa (nawet, jeżeli cały czas córka mieszka w Czechach).

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

W konsekwencji, jeżeli córka ma polskie obywatelstwo to z tytułu otrzymanej darowizny powinna rozliczyć się przed polskich urzędem skarbowym.

Dodatkowo nie wyklucza to równoczesnego opodatkowania darowizny czeskim podatkiem. Sytuacja ta wynika z faktu, iż polsko-czeska umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania w zakresie dochodu nie odnosi się do nabywania spadków i darowizn. W rezultacie takie nabycie może być opodatkowane w obu krajach.

Powyższe potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18.07.2017 r., II FSK 1682/15:

„Zgodnie z art. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn nabycie własności rzeczy znajdujących się za granicą lub praw majątkowych wykonywanych za granicą podlega podatkowi, jeżeli w chwili otwarcia spadku lub zawarcia umowy darowizny nabywca był obywatelem polskim lub miał miejsce stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych. W literaturze wskazuje się, że z regulacji tej wynikają dwie zasady. Pierwsza, że ustawodawca jako wiodącą przyjął zasadę domicylu, zgodnie z którą obowiązek podatkowy ciąży na osobie mającej stałe miejsce zamieszkania w Polsce, nawet gdy chodzi o nabycie rzeczy i praw majątkowych za granicą. Drugą z zasad jest zasada obywatelstwa, stosownie do której obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy – obywatelu polskim, nawet jeśli przebywa on stale poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Uwzględniając z kolei fakt, że w zasadzie umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania nie obejmują podatku spadkowego lub jego odpowiednika, nabycie to podlega podwójnemu opodatkowaniu – zarówno na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jak i za granicą.

Podzielić wobec tego należy pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2012 r., sygn. akt II FSK 2287/10 (publ. CBOSA), że występowanie podwójnego opodatkowania w podatku od spadków na terenie dwóch krajów wynika z realizacji przez poszczególne państwa kompetencji podatkowych na zasadach autonomicznych, z czym wiąże się brak obowiązku dostosowywania własnego systemu podatkowego do różnych systemów podatkowych innych państw, w szczególności w celu wyeliminowania podwójnego opodatkowania wynikającego z równoległego wykonywania przez te państwa ich kompetencji podatkowych. Także w zakresie zawierania umów o unikaniu podwójnego opodatkowania wszystkie państwa, a nie tylko Polska, zachowują autonomię.”

Trzeba bowiem zauważyć, że typowe umowy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania dotyczą podatków dochodowych (PIT), a nie podatków majątkowych (spadki i darowizny, czy np. podatek PCC).

Rzeczpospolita Polska w zakresie podatku majątkowego pochodzącego ze spadkobrania podpisała trzy umowy międzynarodowe. Stosunki międzynarodowe w tym zakresie wynikają z umów podpisanych z Republiką Austrii, Czechosłowacją oraz Republiką Węgier. Istnieje wprawdzie Umowa pomiędzy Rzecząpospolitą Polską a Republiką Czechosłowacką w sprawie zapobieżenia dwukrotnemu opodatkowaniu w dziedzinie podatków spadkowych, podpisana w Warszawie 23.04.1925 r., gdzie następcą prawnym Republiki Czechosłowackiej są Czechy – jednakże umowa ta dotyczy wyłącznie nabycia w drodze spadku, a nie w drodze darowizny.

Kwestia należności z tytułu otrzymanej darowizny po stronie Republiki Czeskiej to już rozważania na temat prawa czeskiego. Nie we wszystkich bowiem krajach występuje analogiczne, jak w Polsce rozwiązanie w tym zakresie i może się okazać, że w Czechach podatek od takiej darowizny nie jest należny. Naturalnie może również dojść do sytuacji, gdzie darowizna ta będzie opodatkowana zarówno w Polsce, jak i w Czechach. W takiej sytuacji niestety nie znajdzie zastosowania metoda unikania podwójnego opodatkowania.

Wracając jednak na grunt prawa polskiego należy wskazać, że zgodnie z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, darowizna dokonana pomiędzy członkami najbliższej rodziny korzysta z całkowitego zwolnienia od podatku. Warunkiem jest, aby darowizna została dokonana za pośrednictwem rachunku bankowego lub przekazu pocztowego, a osoba obdarowana w ciągu 6 miesięcy złożyła do właściwego naczelnika urzędu skarbowego zgłoszenie SD-Z2.

Zgodnie z par. 7 pkt 2 lit. c) rozporządzenia w sprawie właściwości miejscowej w sprawach darowizny właściwy jest naczelnik US właściwy według miejsca zamieszkania nabywcy w dniu powstania obowiązku podatkowego, a w przypadku braku takiego miejsca – według ostatniego miejsca jego pobytu w tym dniu.

Jeżeli natomiast osoba nie ma w Polsce ani miejsca zamieszkania, ani też miejsca pobytu to zgodnie z par. 10 ww. rozporządzenia właściwy jest Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście.

Podsumowując powyższe:

– z uwagi na fakt, iż córka jest obywatelem polskim obciąża ją obowiązek zapłaty podatku od darowizn w Polsce,

– niewykluczone, że taki obowiązek powstanie również w zakresie prawa czeskiego, jednakże w tym przypadku należy odnieść się do czeskich przepisów, a nie polskich,

– nie ma w tym przypadku zastosowania metoda unikania podwójnego opodatkowania,

– w ramach prawa polskiego córka będzie zwolniona od podatku od darowizny, jeżeli darowizna miała postać przelewu bankowego, a córka w ciągu 6 miesięcy od dnia otrzymania darowizny złoży do Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście zgłoszenie SD-Z2.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podatkiem od spadków i darowizn?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Sprzedaż samochodu, który wcześniej był współwłasnością a podatek

W 2011 r. kupiłam z mamą na współwłasność samochód. W styczniu 2017 r. mama zrzekła się prawa do tego samochodu i stałam się jedynym...

Niezgłoszona przez 5 lat darowizna, przedawnienie czy karny podatek

Po rozwodzie mój były mąż przepisał swoją część mieszkania na syna w drodze darowizny. Syn nie złożył deklaracji SD-Z2 do US. Od momentu powstania...

Jakie konsekwencje grożą za brak złożenia deklaracji PIT?

W 2010 r. otrzymałem darowiznę w postaci mieszkania od mojej matki. Darowiznę zgłosiłem w urzędzie skarbowym. W 2015 r. mieszkanie to...

Minął termin złożenia deklaracji SD-Z2 - co zrobić?

Nieco ponad pół roku temu moja mama przesłała mojej córce (czyli wnuczce) 2 przelewy po 50 tys. złotych. Następnie moja córka przelała mi z tej kwoty...

Podatek od sprzedaży od otrzymanej od żony nieruchomości

Niecałe 5 lat temu otrzymałem od żony dom, który był naszą wspólnotą majątkową. Nieruchomość została przekazana aktem notarialnym umową...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
Zadaj pytanie »