Autor: Marcin Sądej
Kupiłem mieszkanie w 2005 roku. Nie złożyłem informacji w sprawie podatku od nieruchomości. Nie otrzymałem decyzji o wysokości podatku i nie płaciłem tegoż podatku nigdy. Chciałbym naprawić ten błąd i zapłacić. Jak najlepiej wybrnąć z tej sytuacji, nie narażając się na kary i przykre konsekwencje i czy będę musiał zapłacić za cały okres niepłacenia, czyli 13 lat?

Czynność nabycia nieruchomości podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Dodatkowo trzeba zaznaczyć, że nabycia nieruchomości (w tym mieszkania) zawsze dokonuje się u notariusza w formie aktu notarialnego.
W tym miejscu pragnę wskazać na treść art. 10 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z tym przepisem podatnicy są obowiązani, bez wezwania organu podatkowego, złożyć deklarację w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych, według ustalonego wzoru, oraz obliczyć i wpłacić podatek w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego, z wyłączeniem przypadków, gdy podatek jest pobierany przez płatnika.
„Notariusze są płatnikami podatku od czynności cywilnoprawnych dokonywanych w formie aktu notarialnego. Notariusze są obowiązani:
1) prowadzić rejestr podatku;
2) wpłacić pobrany podatek na rachunek organu podatkowego właściwego ze względu na siedzibę płatnika, w terminie do 7 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano podatek, a także przekazać w tym terminie, w formie elektronicznej, deklarację o wysokości pobranego i wpłaconego podatku przez płatnika, w tym informację o kwocie podatku należnego poszczególnym gminom;
3) przekazywać w terminie, o którym mowa w pkt 2, organowi podatkowemu właściwemu ze względu na siedzibę płatnika sporządzoną w formie papierowej albo w formie elektronicznej informację zawierającą treść aktów notarialnych lub dane z tych aktów dotyczące czynności, o których mowa w ust. 2”.
W świetle powyższego przepisu wszelkie obowiązki związane z wpłaceniem podatku oraz złożeniem odpowiedniej deklaracji do urzędu skarbowego z tytułu zakupu przez Pana mieszkania spoczywają na notariuszu. Pan jako podatnik nie musi podejmować żadnych działań, jak również nie otrzyma Pan żadnej decyzji z urzędu skarbowego. Notariusz pobrał podatek PCC od Pana i wpłacił go do urzędu skarbowego oraz złożył odpowiednią deklarację.
W celu upewnienia się może Pan sięgnąć do treści aktu notarialnego zakupu nieruchomości. Na końcu tego aktu będzie informacja na temat pobrania przez notariusza podatku PCC.
Marta i zapomniany obowiązek po kupnie kawalerki
W 2010 roku Marta kupiła niewielką kawalerkę w centrum miasta. Skupiła się na remoncie i formalnościach u notariusza, sądząc, że wszystko zostało dopełnione. Nie wiedziała, że powinna złożyć odrębną informację do urzędu gminy w sprawie podatku od nieruchomości. Przez ponad 12 lat nie płaciła tego podatku, aż do momentu, gdy urząd wysłał zawiadomienie w ramach kontroli ewidencji gruntów. Marta skorzystała z instytucji czynnego żalu i zapłaciła zaległości za 5 lat wstecz, unikając dodatkowych kar.
Tomasz odziedziczył mieszkanie i nie zgłosił zmian
Tomasz odziedziczył po dziadku mieszkanie w 2015 roku. Sądził, że wystarczyło uregulować sprawę spadkową i opłacić podatek od spadków. Nie wiedział, że musi poinformować urząd miasta o zmianie właściciela nieruchomości na potrzeby podatku od nieruchomości. Po kilku latach, przy okazji ubiegania się o zaświadczenie o niezaleganiu z podatkami, wyszła na jaw zaległość. Tomasz szybko złożył zaległą informację i powołał się na nieświadomość prawną. Dzięki dobrowolnemu działaniu uniknął grzywny i zapłacił zaległy podatek z odsetkami za ostatnie 5 lat.
Państwo Kowalscy i brak decyzji z urzędu
Małżeństwo Kowalskich kupiło dom w 2007 roku. Ponieważ nie otrzymali żadnej decyzji z urzędu w sprawie podatku od nieruchomości, założyli, że wszystko zostało załatwione przez notariusza. Dopiero rozmowa z sąsiadem uświadomiła im, że powinni byli złożyć odpowiednią informację do urzędu gminy. Gdy zgłosili się do urzędu po latach, urząd wszczął postępowanie i naliczył zaległości za okres ostatnich 5 lat. Kowalscy okazali dobrą wolę, składając czynny żal i prosząc o rozłożenie płatności na raty — co zostało pozytywnie rozpatrzone.
Nieświadome zaniechanie obowiązku zgłoszenia informacji o podatku od nieruchomości może mieć poważne konsekwencje finansowe, choć często wynika z mylnego przekonania, że wszelkie formalności zostały dopełnione u notariusza. W praktyce obowiązek podatkowy wobec gminy powstaje niezależnie od czynności cywilnoprawnych i wymaga osobnego zgłoszenia. Mimo wieloletniego braku reakcji ze strony urzędu, odpowiedzialność podatnika nie wygasa automatycznie. Kluczowe znaczenie ma szybkie i dobrowolne działanie – złożenie zaległej informacji, powołanie się na instytucję czynnego żalu i uregulowanie zaległości może pomóc uniknąć kar i rozwiązać problem bez zbędnych komplikacji.
Potrzebujesz pomocy prawnej w sprawie podatku od nieruchomości lub innej kwestii związanej z nieruchomościami? Skorzystaj z naszej porady prawnej online – szybko, wygodnie i bez wychodzenia z domu. Nasi prawnicy przeanalizują Twoją sytuację, wyjaśnią obowiązki oraz podpowiedzą, jak najlepiej rozwiązać problem i uniknąć negatywnych konsekwencji. Wystarczy, że opiszesz swoją sprawę, a my przygotujemy dla Ciebie konkretną, profesjonalną odpowiedź.
1. Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych - Dz.U. 2000 nr 86 poz. 959
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją spawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Indywidualne Porady Prawne
Zapytaj prawnika