Autor: Aleksander Słysz
Dwie firmy prowadzą usługi budowlane. Jedna należy do ojca, druga do syna. Jedna jest na podatkowej księdze przychodów i rozchodów, druga na ryczałcie. Czy firma będąca na ryczałcie może być podwykonawcą w drugiej firmie (która rozlicza się w skali podatkowej) i wystawiać dla niej faktury za wykonane roboty? Czy jest to zgodnie z obowiązującym prawem podatkowym? Obydwie firmy są podatnikami VAT.

Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne w art. 8 wskazuje na okoliczności wyłączające możliwość opodatkowania w formie zryczałtowanej. Wskazana przez Panią sytuacja, związana z byciem podwykonawcą, nie wyłącza opodatkowania w formie zryczałtowanej. Niekiedy do takiego wyłączenia dochodzi pośrednio gdy rzecz tyczy się np. pracownika czy też byłego pracownika, zgodnie bowiem z art. 8 ust. 2 ww. ustawy gdy podatnik prowadzący działalność wybrał opodatkowanie w formie ryczałtu i uzyska z tej działalności przychody ze sprzedaży towarów handlowych lub wyrobów lub ze świadczenia usług na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy, odpowiadających czynnościom, które podatnik wykonywał w roku poprzedzającym rok podatkowy lub wykonywał (wykonuje) w tym roku podatkowym w ramach np. stosunku pracy, to podatnik ten traci prawo do opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych i musi opłacać podatek dochodowy na ogólnych zasadach.
Wskazane powiązanie rodzinne nie wyklucza wzajemnego świadczenia usług również na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług.
Warto jednak pamiętać, że ze względu na ograniczenia związane z cenami transferowymi stosowanymi przez podmioty powiązane (także osobowo) tak w podatkach dochodowych, jak i VAT, ogólną regułą jest nakaz stosowania w transakcjach pomiędzy podmiotami powiązanymi cen rynkowych (w pewnym uproszczeniu). Jeśli ceny rynkowe nie będą stosowane, to w niektórych sytuacjach organ podatkowy może określić podstawę opodatkowania, czy też skorygować koszty bądź przychody, zgodnie z i adekwatnie do wartości rynkowej usług (świadczeń).
Współpraca ojca i syna przy budowie domu
Syn prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą w formie ryczałtu i zajmuje się instalacjami wodno-kanalizacyjnymi. Ojciec natomiast prowadzi większą firmę budowlaną na zasadach ogólnych (KPiR). Przy realizacji budowy domu jednorodzinnego ojciec zleca synowi wykonanie instalacji w roli podwykonawcy. Syn wystawia fakturę VAT, rozliczając się jako ryczałtowiec – co jest w pełni zgodne z przepisami, o ile usługi nie są świadczone na rzecz byłego pracodawcy i ceny są rynkowe.
Ryczałtowiec pomaga znajomemu przedsiębiorcy
Pani Anna, fryzjerka rozliczająca się ryczałtem, świadczy okazjonalnie usługi sprzątające dla firmy remontowej prowadzonej przez jej znajomego, który rozlicza się na zasadach ogólnych. Mimo że jest podwykonawcą, nie traci prawa do ryczałtu, ponieważ nie świadczy usług na rzecz byłego pracodawcy i usługi nie są tożsame z jej dotychczasową działalnością zawodową.
Bracia w branży – dwa różne systemy podatkowe
Dwaj bracia prowadzą osobne firmy remontowe – jeden rozlicza się ryczałtem, drugi według skali podatkowej. Przy większym zleceniu remontu kamienicy, brat na ryczałcie wykonuje prace elektryczne jako podwykonawca. Wystawia faktury VAT, a współpraca odbywa się na warunkach rynkowych. Organy podatkowe nie mają podstaw do zakwestionowania takiej współpracy, o ile zachowane są ceny rynkowe i brak jest ukrytej formy unikania opodatkowania.
Podwykonawstwo pomiędzy firmami, z których jedna rozlicza się ryczałtem, a druga na zasadach ogólnych, jest dopuszczalne i zgodne z przepisami prawa podatkowego. Kluczowe jest jednak, by współpraca nie dotyczyła świadczenia usług na rzecz byłego pracodawcy w zakresie wcześniejszych obowiązków służbowych oraz by transakcje pomiędzy podmiotami powiązanymi odbywały się na warunkach rynkowych. Sam fakt bycia podwykonawcą nie wyklucza możliwości korzystania z ryczałtu, o ile spełnione są określone ustawowe warunki.
Firma rozliczająca się ryczałtem może być podwykonawcą dla innej firmy, nawet jeśli łączy je pokrewieństwo lub powiązania osobowe. Taka współpraca jest zgodna z przepisami, pod warunkiem że transakcje odbywają się na warunkach rynkowych, a usługi nie są świadczone na rzecz byłego pracodawcy w zakresie wcześniejszych obowiązków. Samo bycie podwykonawcą nie wyłącza prawa do ryczałtu.
1. Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne - Dz.U. 1998 nr 144 poz. 930
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją spawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Indywidualne Porady Prawne
Zapytaj prawnika